Tóm tắt nhanh: Một lượng dầu rất nhỏ trong khí nén là bình thường với máy có dầu, nhưng khi dầu xuất hiện thành vệt trong đường ống, trong lọc hoặc tại điểm dùng, đó là dấu hiệu bình tách đã hỏng hoặc hệ thống hồi dầu gặp vấn đề. Bài này phân biệt dầu lẫn ở mức chấp nhận được với dầu lẫn do hỏng hóc, chỉ ra cách kiểm tra bình tách bằng chênh áp và quan sát, và cách đo hàm lượng dầu tại điểm dùng thay vì chỉ nhìn màu khí.
Người vận hành thường phát hiện dầu lẫn vào khí nén một cách tình cờ: mở van xả thấy dầu, súng phun sơn bị đốm dầu, hoặc lọc khí chuyển màu nâu nhanh bất thường. Lúc đó, bình tách dầu có thể đã hỏng từ lâu, và dầu đã đi qua toàn bộ hệ thống. Sửa bình tách xong vẫn chưa đủ, vì dầu đã bám trong đường ống và lọc phía sau cũng cần xử lý.
QiAir là nhà sản xuất và nhà cung cấp máy nén khí trục vít của Trung Quốc, xử lý nhiều trường hợp dầu lẫn cho khách nước ngoài. Cách tiếp cận đúng là tìm nguyên nhân gốc, thay đúng bộ phận hỏng, rồi mới làm sạch hệ thống phía sau, thay vì chỉ thay lọc tinh phía dưới và hy vọng dầu biến mất.
Bình tách dầu làm việc thế nào và hỏng ra sao?
Trong máy nén trục vít có dầu, dầu được phun vào đầu nén để làm kín, bôi trơn và làm mát. Sau đầu nén, hỗn hợp khí và dầu đi vào bình tách, nơi phần lớn dầu được tách bằng lực ly tâm và trọng lực, còn hơi dầu mịn được giữ lại bởi lõi tách. Dầu tách ra được hồi về đầu nén qua đường hồi dầu nhỏ, tạo thành vòng tuần hoàn kín. Hệ thống này làm việc tốt khi lõi tách còn tốt, đường hồi dầu thông và mức dầu trong bình đúng.
Lõi tách hỏng thường do quá hạn sử dụng, dầu sai chủng loại gây tắc, hoặc máy chạy quá tải lâu ngày. Khi lõi rách hoặc tắc, dầu đi thẳng qua đường khí ra ngoài. Đường hồi dầu tắc cũng gây hiện tượng tương tự: dầu tích tụ trong lõi tách rồi bị khí cuốn ra ngoài. Mức dầu quá cao trong bình cũng làm dầu tràn qua lõi tách, vì vậy kiểm tra mức dầu đúng quy trình, khi máy dừng và nguội, là bước đầu tiên trước khi kết luận lõi tách hỏng.
Dấu hiệu nhận biết và kiểm tra bằng số đo
Dấu hiệu sớm nhất thường là chênh áp qua bình tách tăng cao, máy chạy nóng hơn, hoặc lượng dầu tiêu hao tăng bất thường mà không thấy rò rỉ bên ngoài. Nếu phải châm dầu thường xuyên hơn trước mà không có vết dầu ở sàn hay khớp nối, dầu rất có thể đang đi ra theo đường khí. Quan sát van xả nước ngưng cũng cho manh mối: nước xả có váng dầu dày và màu đục là dấu hiệu cần kiểm tra ngay.
Để xác nhận, đo hàm lượng dầu tại điểm dùng bằng bộ lấy mẫu hoặc gửi mẫu khí tới phòng thí nghiệm, tùy yêu cầu của ngành. Với phun sơn hoặc thực phẩm, kết quả đo cần đạt mức quy định, không thể chỉ dựa vào mắt thường. Đồng thời đo chênh áp qua lõi tách và kiểm tra đường hồi dầu bằng cách tháo và thông tắc, vì hai kiểm tra này rẻ và nhanh hơn nhiều so với thay cả bình tách.
- Dầu tiêu hao tăng mà không rò rỉ ngoài là dấu hiệu dầu đi theo khí.
- Đo chênh áp qua lõi tách và kiểm tra đường hồi dầu trước khi thay bình tách.
- Đo hàm lượng dầu tại điểm dùng, không chỉ nhìn màu khí hay nước xả.
Khắc phục và ngăn tái phát: thay đúng bộ phận, làm sạch phía sau
Khi xác định lõi tách hỏng, cần thay lõi đúng model và thay dầu, lọc dầu cùng lúc nếu dầu đã xuống cấp. Chỉ thay lõi mà giữ dầu cũ bẩn sẽ làm lõi mới tắc sớm. Sau khi thay, cần xả và làm sạch đường ống phía sau, thay lõi lọc tinh đã nhiễm dầu, và theo dõi lượng dầu tiêu hao trong hai tuần đầu để xác nhận đã hết dầu lẫn.
Ngăn tái phát bằng cách tuân thủ chu kỳ thay lõi tách theo giờ chạy, dùng đúng chủng loại dầu, giữ mức dầu đúng và kiểm tra đường hồi dầu trong mỗi lần bảo trì. QiAir hướng dẫn khách kiểm tra bình tách và đường hồi dầu trong bảo trì định kỳ, vì phát hiện sớm một lõi tách xuống cấp rẻ hơn rất nhiều so với làm sạch cả hệ thống và xử lý sản phẩm bị nhiễm dầu.
Câu hỏi thường gặp
Máy có dầu có cho ra khí hoàn toàn không dầu không?
Không. Máy có dầu luôn có một lượng dầu dư rất nhỏ, được giữ ở mức thấp bằng bình tách và lọc. Khí hoàn toàn không dầu cần máy không dầu hoặc xử lý chuyên sâu.
Bao lâu nên thay lõi tách dầu?
Theo giờ chạy và khuyến cáo nhà sản xuất, thường cùng chu kỳ bảo trì lớn. Môi trường nóng, bụi hoặc dầu sai chủng loại sẽ rút ngắn tuổi thọ lõi tách.
Dầu lẫn có làm hỏng súng phun sơn không?
Có. Dầu trong khí gây đốm, rỗ và bong tróc lớp sơn, đồng thời làm tắc lọc và van. Phát hiện sớm sẽ tránh hỏng cả lô sản phẩm.
Bài viết liên quan
- Hướng dẫn bảo trì máy nén khí trục vít từ nhà sản xuất Trung Quốc: checklist đầy đủ
- Cách tính nhu cầu khí nén nhà máy và chọn máy nén khí trục vít Trung Quốc đúng cỡ
QiAir là nhà sản xuất và nhà cung cấp máy nén khí trục vít của Trung Quốc. Nếu bạn đang tìm mua máy nén khí trục vít từ Trung Quốc — cho nhà máy, nhà máy dệt, công trường xây dựng hay dây chuyền sản xuất mới — hãy liên hệ QiAir để nhận báo giá theo nhu cầu thực tế, số liệu hiệu năng rõ ràng và hỗ trợ xuất khẩu.